Pobedili su čak i smrt - naučnici „oživeli” ćelije mrtve svinje

Grupa istraživača sa Univerziteta Jejl uspela je da pokrene cirkulaciju krvi i druge funkcije sat vremena nakon zaustavljanja rada srca svinje, što je dovelo do otkrića da ćelije ne propadaju tako brzo kako su naučnici do sada smatrali.

Novo otkriće naučnika sa Jejla otvara mogućnost da se daljim proučavanjem može doći do potencijalno najmodernijih mogućnosti transplantacije organa kod ljudi.

Naime, jedan sat nakon zaustavljanja svinjskog srca, istraživači su uspeli da ponovo pokrenu cirkulaciju koristeći specijalizovanu mašinu i sintetičku tečnost koja nosi kiseonik i druge komponente.

Sistem koji su razvili, pod nazivom „OrganEks”, omogućava smanjenje oštećenja tkiva, oticanje organa i kolaps krvnih sudova, što je obično rezultat nedostatka kiseonika uzrokovanog srčanim zastojem.

Rezultati su pokazali da kada srce stane telo „nije tako mrtvo kao što se ranije pretpostavljalo”.

U poređenju s tradicionalnim sredstvima za obnavljanje cirkulacije, koja mogu izazvati stres i oštećenje ćelija, novi proces je „očuvao integritet tkiva, smanjio ćelijsku smrt i obnovio odabrane molekularne i ćelijske procese u više vitalnih organa”, naveli su istraživači.

„Sa biološke tačke gledišta, ukoliko nastupi prestanak rada srca, telo nastavlja da se bavi nekim od ovih funkcija i vrlo brzo prestaje zbog nedostatka cirkulacije. Ako možete ponovo pokrenuti cirkulaciju, čini se da se ovi procesi nastavljaju”, navode istraživači.

Oni dodaju da se nadaju će njihovo otkriće na kraju omogućiti transplantaciju organa uzetih nakon povlačenja sredstava za održavanje života kod donatora s teškim, nepovratnim povredama mozga, sprečavanjem oštećenja do kojih dolazi kada krv prestane da cirkuliše.

Stručnjaci već godinama eksperimentišu u pokušaju da organe životinja presade teško obolelim ljudima. Jedan od takvih slučajeva bio je revolucionarni poduhvat transplantacije srca svinje čoveku. Ova operacija sprovedena je u prvim danima 2022, kada je u bolnici u saveznoj državi Merilend teško obolelom Dejvidu Benetu, 57. godišnjem majstoru koga su dani delili od smrti, višečasovnom transplantacijom presađeno srce genetski modifikovane svinje.

Prvi ovakav pokušaj presađivanja organa sa životinje na čoveka ikad zabeležen na planeti delovao je uspešno jer se Benet dobro oporavljao od operacije. Međutim, 8. marta ove godine, nešto više od dva meseca posle transplantacije, Dejvid Benet je umro. Lekari nisu mogli da utvrde tačan uzrok njegove smrti, a posle autopsije je zaključeno da mu je srce otkazalo. Stručnjaci su zatim izneli dve teorije kao mogući razlog za fatalni ishod ove transplantacije: jedna grupa naučnika veruje da su baš lekovi koje je pacijent primao protiv odbacivanja organa izazvali zastoj srca, dok drugi sumnjaju da je organ svinje bio zaražen pre transplantacije. Inače, u slučaju Dejvida Beneta lekari su koristili srce svinje čiji su geni bili modifikovani kako bi iz njenih ćelija bio uklonjen šećer zbog kojeg su organi ranije bili brzo odbacivani.

U istoriji transplantacije zabeležen je i slučaj teško bolesne bebe, koja je 1984. godine preživela 21 dan posle presađivanja srca pavijana.