Sava centar u novom ruhu
Zlatni zid ogledala, dugački stakleni lusteri, pokretni zidovi i pultovi. Posetioci u „filmu” vizuelne dvorane, ali i među narodnim simbolima etno-sale
Dugački stakleni lusteri, panoramski liftovi, prostranstva ogledala među kojima je i zlatni zid, zastakljene sale za predavanja, moderne fotelje raznih oblika u skladu s novim tepisonima pastelnih boja i budući japanski vrt u duplim zastakljenim zidovima, s pogledom na Novi Beograd – prve su impresije kada uđete u obnovljeni Sava centar.
Da je naš kongresni centar, čudo arhitekture iz 1977. godine, posle dvogodišnje rekonstrukcije, otvorio vrata glamurozno i u skroz modernom izdanju svedoče i impozantan koktel-hol na ulazu u koji se posebnim liftom doprema hrana iz kuhinje premeštene dva sprata niže, obnovljena kongresna dvorana, pomerajući zidovi i fleksibilni pultovi za informacije, kao i stočići za laptopove u hodnicima i velika terasa za razne događaje s koje se pruža pogled i na Brankov most... Poseban utisak ostavlja vizuelna dvorana u kojoj svi zidovi mogu da budu zajednički ekran.
1. Vizuelna dvorana
„Kada sam počela da radim projekat, shvatila sam da Sava centar i danas mora da znači ono što je predstavljao kada je izgrađen pre gotovo pola veka: ono najbolje što je društvo moglo da izgradi. Da izgleda podjednako moćno i impresivno, a da donese nešto novo. Zato je koncept imersiv ili vizuelne sale usklađen sa savremenom digitalizacijom, osmišljen da reprodukuje svaki sadržaj u sistemu od 360 stepeni na zidovima. Uranjanjem u ekran posetioci su ovde u najsavremenijoj sali u ovom delu Evrope”, kaže glavni arhitekta Ivana Letić za „Magazin”.
2. Zlatni zid
Sve očuvane forme Sava centra osvežene su novim i modernim materijalima i konceptom osvetljavanja. Na primer, zlatni zid, koji se proteže duž ulaznog prostora predviđenog za koktele, kaže naša sagovornica, u suštini je skup trouglova koji predstavljaju osnovnu formu postojećih rešetki na plafonu u obliku trijangla. „Njihov trodimenzionalni oblik predstavlja prepoznatljiv presek formi kroz Sava centar – zaobljenu piramidu. Tako izdaleka izgleda naš kongresni centar. Zlatni zid ima i tri-de efekat – kad stanete pored njega, vidite se u trouglastim ogledalima.”
3. Beton i svetlost – lusteri i ogledala
Kongresni centar iz sedamdesetih napravljen je od betona, kao simbol modernosti i snage, jer je bio stecište svih važnih kongresa, ali i koncerata u bivšoj Jugoslaviji i nakon njenog kraja. Neki od naših muzičara, poput Đorđa Balaševića, „Legendi”, Tozovca, Miroslava Ilića, kao i stranih, uvek su u određeno vreme godine imali po nekoliko koncertnih večeri u nizu, u prepunoj Plavoj dvorani, čija će obnova biti završena do leta. Tada će SC moći, umesto sadašnjih hiljadu da primi i 5.000 posetilaca.
Svi materijali u prostoru su reflektivni, kako bi se postigao efekat višestrukog isticanja svetlosti. Dugački stakleni lusteri imaju formu starih inoks-metalnih cevi iz ove zgrade, nisu izgubili industrijski oblik, a s mnoštvom sijalica dali su drugu dimenziju centru. Tu dimenziju daju mu i staklene sale kroz koje se kao na dlanu vide kongresne aktivnosti, kao i pokretni zidovi čijim pomeranjem se otvara jedinstven prostor celog prizemlja. Iza ogledala sakriveno je pet evakuacionih stepeništa koje SC nikada nije imao.
5. Drveće i vrtovi
Kontrast betonskoj strukturi i balans u novoopremljenom objektu su, objašnjava Ivana, i drveće i zelene površine: „Zahvaljujući arhitektama Aleksandru Šaletiću i Stojanu Maksimoviću, zelenilo je sedamdesetih pionirski uneto u kongresni prostor, a danas predstavlja pojačanu i istaknutu temu. Drvoredi u holu su već postavljeni, a predstoje i japanski vrtovi u takozvanom izlogu, između duplih staklenih spoljnih zidova. Shvatili smo da su ovi egzotični vrtovi otporniji na svetlosne promene od naših bašti. Celom prostoru draž daju i velike cevi na plafonu koje smo otkrili kao novi sistem grejanja i hlađenja celog objekta, s obzirom na to da ventilacija u SC u pravom smislu ranije nije ni funkcionisala. Obojili smo ih živim bojama. Štofovima u pastelnim nijansama tih boja na moderan način presvukli smo stare fotelje, ali tako da ne liče jedna na drugu.”
6. Etno-sala ili „Serbijan laundž”
Poseban utisak ostavlja „Serbijan laundž” ili etno-sala kojom su graditelji utisnuli Sava centru srpski pečat. Ispred nje, dok ulazite, vidite slike narodnih motiva iz cele Srbije.
„Odlučili smo da u modernom objektu, ipak, jedna sala bude vezana za naš identitet i istoriju. U partnerstvu s Etno-mrežom, napravili smo salu za predavanja i druge događaje, čiji su zidovi i ukrasi obogaćeni etno-motivima iz svih krajeva Srbije koji pričaju priče, kao što su vunene lopte. Na zidovima su naši poznati motivi: na jednom preovlađuje šara koje su koristile vojvode u boju, zvana brže od bržeg. Za nas simboliše brzinu od tri godine kojom smo obnovili stari centar”, priča naša sagovornica.
Ta crvena šara na zidu nalazi se i na početku obnovljenog prolaza između SC i hotela „Kraun Plaza”, u kojem je niz butika, a među njima i radnja u kojoj se prodaju knjige i vino.
Sačuvane tapiserije
U kongresnoj dvorani sačuvane su tapiserije koje su zajedno radile Mirjana Morača i Ninela Pejović. Takođe, poznata slika Konaka kneza Miloša u Topčideru, Peđe Milosavljevića. Ostala umetnička dela, pre rekonstrukcije i prodaje kongresnog centra, preuzeo je Muzej grada Beograda.
Trideset novih sala
Ulaganje u obnovu iznosilo je sto osamnaest miliona evra. Zahvaljujući renoviranju, Sava centar umesto nekadašnjih 16, dobio je 46 sala.
