Pi-si-ar test za rak materice
Dijagnostika raka materice mogla bi postati brža i pojednostavljena, jer je pronađena metoda za bezbolnu dijagnostiku, bazirana na pi-si-ar testu.
Važna vest dolazi sa univerzitetskog koledža u Londonu, gde su razvili rutinski test koji gotovo 90 odsto žena može poštediti invazivnih dijagnostičkih postupaka. Metodu su prvobitno razvili naučnici iz Montefjore Ajnštajn centra za rak iz Bronksa, Njujork.
Test, pod nazivom WID-qEC, omogućiće da se dijagnostikuje tumor grlića, ali i tela materice, koji ne daje mnogo simptoma i često, nažalost, ostane neotkriven, dok ne dođe u uznapredovalu fazu.
Postupak je jednostavan, bezbolan i precizan: uzima se bris, koji se potom testira pi-si-ar metodom, kojom se utvrđuje postojanje konkretnih DNK iz ćelija raka. Test ih detektuje kao „barkod” specifičan za ovu bolest. Ovaj test je efikasniji od PAPA testa, koji često ne otkriva adenokarcinom grlića materice, koji čini oko 25% slučajeva ovog raka.
Mada nas pi-si-ar test asocira na vreme pandemije korona virusa, ovo je univerzalni test koji omogućava da se DNK iz ćelija umnoži i analizira.
Pi-si-ar test za dijagnostiku raka tela materice može da otkrije i prekancerozne promene na grliću materice, koje se mogu lečiti pre nego što se razviju u rak.
Na taj način se može utvrditi i da li postoji infekcija humanim papiloma virusom (HPV), koji je glavni uzročnik raka grlića materice, kao i koji tip HPV-a je konkretno u pitanju, jer ovaj test uspešno skenira inficirane ćelije.
Nakon pozitivnog testa sledi inače standardna procedura odnosno biopsija, mahom bolna, a zatim i ispitivanja koja uključuju čekanje nalaza i svu neizvesnost i strahovanja žene. Zbog toga je ovaj test važan za prevenciju i rano otkrivanje raka materice, koji je i dalje četvrti najčešći tip raka kod žena.
Uspeh i mogućnosti ovog testa objavljene su i naučnom časopisu Nature, gde je objašnjenja i uloga ultrazvuka u dijagnostici raka maternice. Naime, navodi se da je kroz istraživanje utvrđeno kako je za dalju odluku o dijagnostičkim postupcima u gotovo 40 odsto pacijentkinja potrebno više od jednog ultrazvučnog pregleda.
Preporučuje se da žene redovno rade skrining testove na rak grlića materice, posebno ako imaju faktore rizika kao što su nezaštićeni seksualni odnosi, rano stupanje u seksualne odnose i višestruki partnerski odnosi. Pi-si-ar test za dijagnostiku raka tela materice je jedan od načina da se poboljša kvalitet i efikasnost skrininga i da se smanji smrtnost od ove bolesti.
Test će komercijalno biti dostupan u Austriji i Švicarskoj već početkom iduće godine.
