Nedavna otkrića drevnih gradova duboko u amazonskoj prašumi uzdrmala su dosadašnje pretpostavke o prošlosti ovog dela sveta. Zahvaljujući tehnologiji LIDAR (Light Detection and Ranging), naučnici su uspeli da zabeleže dokaze o naseljima koja su postojala pre oko 2.000 godina, a u kojima je živelo najmanje 10.000 ljudi.

Ove zajednice, poznate kao narodi Upano, datiraju iz perioda između 500. godine p.n.e. i 600. godine n.e.  

Amazonija obuhvata ogromnu geografsku oblast koja se prostire preko devet južnoameričkih zemalja i čini najveći tropski kišni pojas na svetu. Ova regija pokriva površinu od oko 7 miliona kvadratnih kilometara, a glavni deo čini sliv reke Amazon.

Današnje države koje obuhvata Amazonija su Brazil – najveći deo Amazonije, oko 60%; Peru – oko 13%; Kolumbija – oko 10%; Venecuela, Ekvador, Bolivija, Gvajana, Surinam i

Francuska Gvajana.

Reka Amazon kojaprotiče kroz Amazoniju je najveća reka na svetu po količini vode i jedna je od najdužih. Kišne šume Amazonije sadrže više od 390 milijardi stabala i predstavljaju dom za više od 10 odsto svih poznatih biljnih i životinjskih vrsta.

Amazonijuzovu i „pluća planete”, jer proizvodi značajnu količinu kiseonika i igra ključnu ulogu u regulisanju globalne klime.

Gusta vegetacija Amazonije skriva ostatke prošlosti, što je dugo otežavalo arheološka istraživanja. LIDAR tehnologija je omogućila „probijanje” kroz guste krošnje prašume, otkrivajući složene obrasce drevnih naselja i puteva koji su do sada bili nevidljivi., Očuvanje ovih lokaliteta, međutim, suočeno je sa izazovima, uključujući krčenje šuma i ilegalnu eksploataciju zemljišta.  

Kompleksni putevi i poljoprivreda  

Jedan od najupečatljivijih elemenata ovih otkrića u džunglama Amazonije su opsežne mreže puteva. Najveći putevi dosežu širinu do 10 metara i protežu se na više od 20 kilometara. Ova infrastrukturna dostignuća ukazuju na visok nivo organizacije i povezanosti između različitih naselja.  

Osim puteva, LIDAR skeniranja su otkrila više od 6.000 zemljanih humki, koje su najverovatnije služile kao platforme za kuće, ritualne centre ili u poljoprivredne svrhe. Ove humke prate tragovi sofisticiranih poljoprivrednih sistema, uključujući kanale za navodnjavanje i područja za uzgoj useva. Ova otkrića osporavaju ranije pretpostavke da su drevne amazonske civilizacije bile male i nomadske. Umesto toga, pokazuje se da su drevni stanovnici prašuma razvijali visoko organizovane društvene i ekonomske sisteme.

Naučnici se nadaju da će dodatna istraživanja otkriti još više detalja o njihovom svakodnevnom životu, društvenoj strukturi i tehnologijama koje su koristili.